Nikon Türkiye Marka Elçileri:

* ALP BARANOK

http://fotografbilgimerkezi.com/sualtinin-basarili-fotografcisi-alp-baranok/

* ALTAN BAL

http://fotografbilgimerkezi.com/yasanmis-hikayelerin-pesinde/

* ERGUN ÇAĞATAY        

http://fotografbilgimerkezi.com/bir-usta-ergun-cagatay/

* MUAMMER YANMAZ

http://fotografbilgimerkezi.com/proje-fotografcisi-muammer-yanmaz/

* MUHSİN AKGÜN

http://fotografbilgimerkezi.com/kultur-sanatin-kalbinde-bir-fotografci/

* MUSTAFA BİLGE SATKIN

http://fotografbilgimerkezi.com/foto-roportaj-onun-isi/

* SEDA AÇIKOĞLU

http://fotografbilgimerkezi.com/hayati-sahnede-gecen-bir-fotografci-seda-acikoglu/

* SÜLEYMAN ARAT

http://fotografbilgimerkezi.com/hayallerini-gercege-donusturen-bir-foto-muhabir-suleyman-arat/

* TURGUT TARHAN

http://fotografbilgimerkezi.com/doga-ve-kentsel-peyzajin-ustasi-turgut-tarhan/

* Fotoğraf alanında bir eğitim aldınız mı?

Fotoğraf eğitimi benim için teknik detaylar dışında kendi görsel hafızama biraz daha derinlemesine keşif amacıyla başladı. Her zaman müzisyen bir çevrenin içindeydim. Bir yandan sevdiğim müziklerin zihnime kazınan canlı performanslarını sahnede yakından izlemek için kovaladığım konserler, bir yandan müzisyen arkadaşlar, tanıdık mekânlar derken kendimi konser fotoğrafları çekerken bulmuştum. Aslında çok da planlı bir durum değildi bu. Elimde yeterli olmayan bir kamera ve hatta sabit bir lensle bir şekilde sahne üstünden arkasına, öncesinden sonrasına, seyircilerin arasından, konser bitene kadar en etkili her ânın peşinde koşmaya başladım.

* Konserlerde çok farklı ve çoğu kontrol edilemeyen ışıklar bulunuyor. Işık konusunu nasıl hallediyorsunuz? Kendinize özgü bir çözümünüz var mı?

Işık fotoğrafın olmazsa olmazı evet ama en iyi ışık koşullarının size en etkili fotoğrafı getireceği gibi bir denklem de yok maalesef. Bazen zor dediğimiz ve sürekli değişen ışık şartlarında, daracık alanlarda, kalabalığın arasında sıkışıp unutamayacağınız fotoğraflar elde edebilirsiniz. Bazen de en fiyakalı mekânlarda sahne önünde rahat rahat çalışırken işin ruhunu ıskalayabilir, uzaktaki müzisyene tele objektifinizle yaklaşabilir ama yakınlaşmaya çalışırken de işin ucunu kaçırabilirsiniz.

* Çekim öncesinde nasıl bir çalışma yapıyorsunuz?

Çekim öncesinde mutlaka bir hazırlık yapıyorum. Defalarca çekim yaptığım yerler, müzisyenler de olsa önceden gidip sahne yerleşimlerine göre çekim planlarıma bakıyorum. Müdahale edebileceğim bir durum varsa naçizane fikirlerimi iletiyorum. Piyanonun yerini tabii ki de değiştirmem zor ama mesela nota sehpalarını biraz daha yan tarafa almalarını rica ediyorum. Her müzik tarzının atmosferi farklı, dinleyicisi, ritüelleri, mutlaka çalacakları şarkılara göz atıyorum, en popüler olanlarını bekliyorum ki seyirciyle iletişim önemli, sahne önünde özel bir çekim alanı yoksa saatler öncesinden gidip en öne çadır kuruyorum, akustik bir konserse hangi parçada çekim sesinin rahatsız etmeyeceğine bakıyorum, limitli bir konserse kaç şarkı izin verileceğini öğreniyor, devamında ise nasıl kaçak fotoğraf çekerimin hesaplarını yapıyorum. Ön araştırma şart.

* Çekim yaparken sahnedeki kişiyle iletişim kurduğunuz oluyor mu?

Sahnedeki müzisyen çoğunlukla fotoğrafçının farkındadır, iletişim hâlinde olur ya da olmaz ama hep güzel fotoğraflarının olmasını ister. Sizi unuttuğu anda ise iyi fotoğraflar gelir.

* Çoğu insan sevdiği bir sanatçının konserine gittiğinde elindeki cep telefonu ile fotoğraf ve video kaydetmeden duramıyor. Bu konuda ne düşünüyorsunuz. Sizce bu yapılanın bir mantığı var mı?

Dijital teknoloji hızlı bir ivmeyle sürekli değişiyor, bunun sonucunda seyircilerin konserde fotoğraf veya video çekme heyecanına çok da olumsuz bakamıyorum. Kendini iyi hissettiren, etkileyen birini hayranlıkla dinlemek, bu anı unutmamak ve paylaşmak için cebindeki küçücük cep telefonlarına bunu kaydetmek çok insani bir his. Neden çekim yapmasınlar ki? Tabii tüm konseri o ufacık ekranın arkasından izlemelerini anlamak güç, biraz da o ânâ bırakmak lazım kendini, “telefonların hafızası silinebilir, ama dinlediğin müziğin ve keyfin anısı uzunca bir süre kalacaktır” klişesini şuracıkta hatırlatayım.

* Açtığınız sergilerden biraz bahseder misiniz?

Konser fotoğraflarından oluşan ve ağırlıklı olarak bizden tanıdık müzisyenlerin yer aldığı iki sergim oldu. "Sahnede" sergisi bir seriyi amaçlıyordu aslında uzun süredir çektiğim, sahnede büyüyen, değişen, yaş alan, farklı boyutlara geçen bir nevi fotoğraflı sahne tarihiydi. Devamı gelecek, yenileri için biraz daha fotoğraf biriktiriyorum.

* Nikon makinelerle ilk tanışmanızı hatırlıyor musunuz? Şu anda hangi modeli kullanıyorsunuz?

Dijitale geçmeden önce farklı markaların makinelerini kullandım. İlk Nikon makinem F100 oldu, hâlâ da kullanırım. Gövde tasarımı olarak dijital modellere benzediği için geçiş sırasında çok zorlanmadım, ilk dijital makinem D80’di. Uzun bir süredir de D700 ve D800 kullanmaktayım.

* Eklemek istedikleriniz…  

Dijital medya görsel olarak oldukça renkli ve çok daha önemli hâle geldi ama izleyicinin görselde kalma süresi kısaldı. Eskiden bir kitap, dergi veya duvardaki fotoğrafa dakikalarca bakarken şimdi bir parmak geçişiyle çok hızlı akıyor her şey. Nicelikle nitelik arasındaki makas açıldı. Güzel fotoğraflar arttı, güzel fotoğrafı arayışlar arttı ancak etkili olup olmadıkları tartışılıyor ve kirlilikten bahsediyor herkes. Hızlıca tüketilen bu yoğun görsel dünyanın olumsuzlukları olduğu kadar kuşaklar sonra iyi bir mirasa vesile olabilme ihtimali de var, tam olarak bilemiyorum, bunu konuşmak için henüz çok yeniyiz ama yine de güzelden ziyade ruhu kalıcı olanın peşinden koşmak her daim geçerli olacak sanırım.

Fotoğrafla küçük yaşlarda babanızın stüdyosunda tanışmışsınız. O yılları biraz anlatır mısınız? Fotoğrafçılığınızı nasıl ilerlettiniz? Fotoğrafçılığı meslek olarak seçmeye nasıl karar verdiniz?

Babasına derin hayranlık besleyen bir çocuğun, rol modelinin boynunda, evdeki masanın üzerinde, yatak odasındaki komodininde sürekli fotoğraf makinesi görmesi elbette ki rotasını da belirlemesinde etken olmuştur. Babamı taklit için olsa gerek çocukluk yıllarımda oyuncaklarım fotoğraf makinesi kılıfı, boş filim ve kart kutularıydı. Ancak gerçek anlamda babamın yaptığı işi ilk kavradığım günler sanıyorum 5 yaşıma rastlıyor. Babamın, yani kahramanımın elinden tutarak Laleli’de ki stüdyosuna gitmiştim. Stüdyonun girişinde kocaman harflerle ‘Foto Fen’ yazıyordu. Bunun nedeni dükkanın yerinin Fen Fakültesi’nin tam karşısında olmasıydı. Bütün duvarlarında kocaman fotoğrafların asılı olduğu stüdyo çok etkileyiciydi. Ayrıca babam dükkana gelen bir müşterinin spotları yakarak harika fotoğraflarını çekmesini hayranlıkla izlediğimi hatırlıyorum. Hele bu fotoğrafları karanlık odaya girip basmasından sonra kararımı verdim ‘Ben de büyüyünce fotoğrafçı olacağım.’ Daha sonraki yıllarda işleri çok yoğun olduğu için babam evimizin mutfağına bir karanlık oda kurdu. Bir agrandizör, banyoların ve sabitleyicinin bulunduğu plastik kaplar da gelince babam karta pozlamayı yapıyor, annem birinci banyoda duruyor ve ben de elimdeki çubukla kartları hipoya bastırıyordum. Bunları yaşayan bir çocuğun başka bir mesleğe gönül vermesi mümkün mü?

Hürriyet Gazetesi'ne girmeniz nasıl oldu? 30 yılı aşkın zamandır aynı gazetede çalışmak meslek hayatınıza neler kattı?

Stüdyonun yanı sıra babam aynı zamanda Fen Fakültesi’nin tez fotoğraflarını da çekiyordu. O yıllarda yeni 68-69 yıllarında okulda öğrenci olayları fazlaca oluyormuş. Atlı polislerle öğrencilerin çatışmalarını içeri rahatlıkla girebildiği için babam hep fotoğraflayıp gazetelere götürüp yayınlatmış. Ardından da gazete şefleri babama iş teklif etmişler. Bir süre Yeni İstanbul, Ekspres Gazetelerinde çalışan babam ‘Gazetecilikte para yok’ diyerek tekrar kendi işine dönmüş. Ancak yaşadığı ilginç hatıraları anlatırken beni çok etkiledi. Kararımı vermiştim önce iyi bir fotoğrafçı ardından da gazeteci olacaktım. Öyle de yaptım. Önce babamın yetiştirdiği öğrencisinin yanında fotoğrafçılığı öğrendim. Ardından işe girmek için Güneş Gazetesi’nin kapısını çaldım. Tam işe başlayacağım gün bir yakınımız Hürriyet Gazetesi’nde tanıdığı olduğunu söyledi ve ‘Boğulacaksan büyük denizde boğul’ dedi. Hürriyet Gazetesi’nin Cağaloğlu’ndaki binasının kapısını günlerce aşındırdım. Ancak o tanıdığa bir türlü ulaşamadım. Sonunda danışmadaki görevlilere isyan ettim. Bunun üzerine beni dönemin efsane İstihbarat Şefi Mehmet Türker’in yanına çıkarttılar. Sanıyorum gazımı almak için yapılan bir operasyondu bu. Ancak bir süre konuştuktan sonra Mehmet Türker adımı soyadımı sordu ve ‘Elemana ihtiyacımız olursa biz seni arayacağız’ dedi. Atlatılıyordum ama şans bu sırada yüzüme güldü. ‘Adım Süleyman Arat’ dediğimde Mehmet Türker gözlüklerinin üzerinden bana baktı ve ‘Sen Yüksel Arat’ın yakını mısın?’ diye sordu. Babamın o kısa dönem yaptığı gazetecilik günlerinden arkadaşına rastlamıştım. ‘Babandaki yeteneğin yarısı sende varsa yaşadık Süleyman’ dedi ve beni deneme olarak işe başlattı. Kendimi kanıtlamış olmalıyım ki ilk adım attığım o günden bu güne tam 34,5 yıldır aralıksız Hürriyet’te çalışıyorum.

FENERBAHCE-TUZLASPOR TURKIYE KUPASI MACI

İlk foto muhabirlik yıllarında ne tür fotoğraflar çektiniz? Spor ve futbol dalına geçişiniz nasıl oldu?

Mesleğe başladığım ilk gün habere gittim ve ertesi gün gazetede fotoğraflarım yayınlandı. Ancak meslekte hamdım ve pişmem, mesleği, çalışanları, gazetecinin davranış tarzını öğrenmem tam 1 yılımı aldı. İlk gün fotoğrafım gazetede yayınlanmasından sonra tam 1 yıl hiç işe yollanmadım. Daha sonradan yavaş yavaş küçük ve sayfaya girme şansı zayıf haberlere yollandım. Çeşitli toplumsal olaylarda, güncel haberlerde peş peşe çektiğim fotoğraflar beğenilmeye başlandı. Kendime güvenim de artınca tabiri caizse ben de coştum. Artık hem kendi haberimi yazıyor hem de fotoğrafımı çekiyordum. Gazetecilik dilinde İstihbarat denilen serviste birçok siyasi lideri takip ettim, yabancı konukları izledim, günlük adli olaylara gittim, toplumsal olayları fotoğrafladım, bazen konserler, bazen cinayet mahalleri, bazen siyasi çatışmalar, bazen büyük sansasyonel haberler, bazen şehir dışı bazen yurt dışı haberler, bazen bölgedeki savaşlara yollandım. İsteğim, inatçı kişiliğim ve atak yapımla hepsinin üstesinden geldiğime inanıyorum. 25 yıl bu tarz haberciliğin içinde bulunduktan sonra o zamanki şefimizle uyumumuz bozuldu ve anlaşamaz olduk. Gazetem benden yararlanma isteğinde ısrarcı olunca sorunu spor servisine geçerek tatlıya bağladık. Yaklaşık 10 yıldır spor servisinde spor fotoğrafları çekiyorum.

FENERBAHCE-TRABZONSPOR

Bir Beşiktaşlı olarak Fenerbahçe futbol takımını takip etmek ve fotoğraflamak konusunda neler söyleyebilirsiniz? Özellikle Beşiktaş-Fenerbahçe maçlarında işinizle duygunuzu karıştırdığınız oluyor mu?

Ben sıkı bir Beşiktaş taraftarıyım ama mesleğine aşık bir Beşiktaşlı. Mesleğim benim hayatım ve bu mesleğimi yaparken tarafsızlık ana prensibim. Spor servisine geçince o zamanki şefimiz bugün ise müdürümüz olan Mehmet Arslan beni Fenerbahçe’ye muhabir ve foto muhabiri olarak görevlendirdi. Tuttuğum takımı hiç saklamadım. İnsanlar beni tanıdıkça tarafsızlığımı anladı ve bağrına bastı. İstihbarat yıllarında da A veya B partisine sempati duyduğum yıllar olmuştur. Ancak tüm siyasilere gazeteci gözüyle yanaşmış asla kalbimdekini kalemime veya objektifime karıştırmamıştım. Ben gazeteciyim ve tarafsızım ama kalbim Beşiktaşlı. Beşiktaş Fenerbahçe maçlarında ise tek derdim iyi bir fotoğraf, konuşulacak bir kare yakalayabilmek. Ertesi gün gündem yaratacak bir fotoğraf yakaladıysam zaten o haz Beşiktaş kaybettiyse bile üzüntümü arka plana iter. Kısacası önce gazeteciyim sonra Beşiktaşlı.

GALATASARAY-FENERBAHCE

Türkiye'de foto muhabirlik mesleğinin geldiği noktayı yeterli buluyor musunuz?

Fotoğraf mesleğinin sonu yoktur. Hele ki teknolojik anlamda sürekli yenilikler olurken nasıl yeterli bulabilirim? Ancak şunu diyebilirim, Türk fotoğrafçıları dünyanın asla gerisinde değil. Ben yurt dışında bir maça gittiğimde yanımda oturan başka bir ülkenin foto muhabirinden kendimi asla geride görmedim hala da görmüyorum. Önde gelen ajansların bize göre teknolojik ve rahat çalışma anlamında avantajları olsa bile biz de çok iyi noktadayız.

"Yokuş Yukarı" isimli bir kitabınız bulunuyor. Neler anlattınız bu kitapta? Başka bir kitap veya fotoğraf albümü çalışmanız var mı?

Yılardır yazma konusuna bir merakım bir isteğim var. Bu isteği ilk olarak 2010 yılında bir spor kitabıyla hayata geçirdim. Bir şampiyonluk masalını anlatan kitabım çok beğenildi ve umduğumdan çok sattı. Ardından kendi hayat hikayemi kaleme aldığım otobiyografi tarzındaki kitabım Yokuş Yukarı’yı okurlarla buluşturdum. 488 sayfa olan bu kitabımda kendi hayat hikayemi omurga yapıp çevresine mesleki hatıralarımı yerleştirdim. Bu kitabım da ilki kadar olmasa bile tatmin edici bir rakama ulaştı. Son 1,5 yıldır da yeni kitabımın üzerinde çalışıyorum. Bu kitabımda gerçek bir yaşam hikayesini roman tarzında yazmaya çabalıyorum. İlk romanım olacağı için beni çok heyecanlandırıyor ve rafta göreceğim ana kadar da sanırım bu heyecanım geçmeyecek.

FENERBAHCE-GENCLERBIRLIGI

Nikon ile tanışmanız nasıl oldu? İlk Nikon marka fotoğraf makinenizi hatırlıyor musunuz?

Fotoğrafçılığa Retina 1A ile başladım. Hürriyet Gazetesi’ne ise Praktica ile girdim. Ancak fotoğraf servisi şefimiz Atılay Kayaoğlu ‘Bu iş ciddi bir iş ve ciddi bir makine almalısın’ dedi. Geçici olarak, çok kısa bir süre F2 kullandım. Ancak ilk önemli fotoğraf makinem ve Nikon’la tanışmam FE ile olmuştur. Bu makinemi çok sevmiş, birlikte çok başarılı işlere imza atmıştık. Ardından F3, Kodak-Nikon ortak yapımı ilk dijital makine, D2Hs, D3, D4 ve D4s kullandım. Meslekte fanatik derecede Nikoncu olarak bilinirim. Başka makinelerle Nikon’u kıyaslamaya kalkışan olursa çok daralıyorum. Zira yıllardır bu marka ile aramda oluşan bir gönül bağım ve aidiyet duygum var.

GALATASARAY-FENERBAHCE ERTELENEN LIG MACI.

Şu anda hangi ekipmanları kullanıyorsunuz? Ayrılamadığınız ekipmanlar hangileri?

D4s ve hala eski D3’ümü kullanıyorum. İki makinemi de çok seviyorum ama D5’i alıp artık D3’le vedalaşma zamanım geldi gibi. Tüm ekipmanlarım benim için çok değerli. İki makinem ve Nikon objektiflerim 300mm, 70-200mm, 24-70mm çantamdaki olmazsa olmazlarım.

Öğrencilik yıllarınızda başladığınız fotoğraf serüveninizi biraz anlatır mısınız?

Lise yıllarıydı. Ailemden büyük güçlükle ve ancak her gün telefon etmek şartıyla izin alabilmiştim. O dönemde jetonlu telefon kulübeleri yaygındı. 2 ay boyunca tek başıma batıdan doğuya, kuzeyden güneye Türkiye gezisi yaptım. Zaman zaman adeta handan bozma otellerde kalmıştım. Elimde biriktirdiğim parayla alabildiğim Lomo Smena vardı. Bu, prime lensli, temel ayarlara izin veren basit, pozometresiz bir 35mm rangefinder makineydi. O zamanlar negatif film kullanıyordum. Döndükten sonra okula öğretmenlerimin bu girişimi ve fotoğraflarımı takdir edip, önce okulda, sonra da Ankara Dösim sergi salonunda sergilenmesi için destek vermelerini hiç unutmayacağım.

O yıllarda fotoğrafçılığı bir meslek olarak yapmayı düşünüyor muydunuz?

Lisede değilse bile üniversite yılları için evet diyebilirim. ODTÜ Makine Mühendisliği bölümündeyken kütüphanede çalıştığım masada sıkılıp, yıllara göre ciltlenmiş eski National Geographic sayılarına bakar ve bir gün böyle fotoğraflar çekebilme hayali kurardım. Akademisyen ve araştırmacı olma hedefine yetersiz not ortalamam nedeniyle ulaşamayacağımı anlamıştım. Zaten bir yıl sonra okulu kendi isteğimle bıraktım; mühendislik bana göre değildi. Bu kararımdan hiçbir zaman pişmanlık duymadım.

Atlas Dergisi ile yolunuz nasıl kesişti?

Atlas Dergisi’ni ilk yıllarından beri takip ediyor, bazı sayılarını alıyordum. O yıllarda bir seyahat acentesinde yöneticilik yapıyor ve boş zamanlarda fotoğraf konusunda kendimi geliştirmeye çalışıyordum. Yamaç paraşütü eğitmenim Hakan Öge’den bir gün dergi çalışanlarıyla tanıştırmasını rica ettim. O zamanki Yayın Yönetmeni Özcan Yüksek, ışıklı masada saatlerce dialarıma bakmıştı. Sonra ilk görevime gittim. Havuzun en derin yerine atılmıştım adeta… İşte o günden beri Atlas için çalışıyorum.

İlk ciddi uçuş eğitiminizi 1994 yılında yamaç paraşütü dalında aldığınızı biliyoruz. Uçuşa olan ilginiz nasıl başladı? Hava fotoğrafçılığında kendinizi nasıl geliştirdiniz?

Evet, öyle… Çocukluk yıllarımda yürürken sıklıkla yerdeki şekilleri sanki ölçekli gibi hayal ederdim. Yani bir uçağın penceresinden bakıyormuş gibi görmeye çalışırdım. Mesela otları ağaç, taşları ise ev gibi düşünürdüm. Yamaç paraşütü uçuşlarım 1996’da Babadağ’da geçirdiğim kazayla son buldu. İki ayak bileğim de fena halde kırılmıştı. Yıllar süren zorlu tedavi sürecinin ardından tekrar yürüyüp koşabiliyor, dağlara çıkabiliyordum. Hayatımın bu ikinci yarısında yamaç paraşütüne artık yer yoktu. Daha sonra microlight ile tanıştım ve hava fotoğrafı konusunda tecrübe kazandım.

Özellikle son birkaç yıldır insansız hava araçları ile pek çok video ve fotoğraf çekimi yapılabiliyor. Bu konuda neler düşünüyorsunuz? Siz de drone kullanıyor musunuz?

En başından beri gelişmeleri takip ediyordum. İlk insansız hava araçları oldukça pahalı ve sorunluydu. Öte yandan birçoğu da alıp uğraşmaya değmeyecek kadar basit, oyuncak sınıfında aletlerdi. Ancak şimdi fiyat / performans düzeyi gayet makul düzeye geldi. Yakın tarihte mütevazı bir drone sahibi oldum. Deyim yerindeyse boyundan büyük iş yapıyor. Henüz işin acemisi sayılırım. Videodan çok fotoğrafa odaklanıyorum. Çözünürlüğü mükemmel değilse bile dikkatli işlendiği takdirde dergide çift sayfa basılabiliyor. En büyük sitemim, kişi ve kurumların drone’lara karşı kuşkucu ve negatif tavrı. Bazı insanların sorumsuz davranışlarının cezasını başkaları çekmesin. Mesela şehir üzerinde uçurmak artık sıkıntılı, denemiyorum bile.

Daha çok ne tür fotoğraf çekiyorsunuz? Fotoğraf tarzınızı nasıl anlatırsınız?

Özellikle doğal ve kentsel peyzaj fotoğrafları çekiyorum. Fotoğrafçılığı biraz tıp doktorluğuna benzetiyorum; nasıl ki her hekim yeri geldiğinde kendi branşı dışındaki vakalara da müdahale edebiliyorsa bile elbette en iyi kendi uzmanlık alanına hakimdir. Fotoğraf da pek farklı değil. Yeri geldiğinde portre de çekebilirim, ama bu konuda bir iddiam yok. Landscape, yani peyzaj fotoğrafçılığı ise kendi alt branşları ve yenilikçi yöntemleriyle uçsuz bucaksız bir okyanus gibi. Bu sularda yönümü kaybetmeden yolumda ilerlemeye çalışıyorum. Fotoğrafta her zaman resim sanatı, müzik ve matematik benim için ilham kaynağı ve yol gösterici olmuştur, olmaktadır.

İlk Nikon fotoğraf makinenizi hatırlıyor musunuz? Modeli neydi? Şu anda hangi Nikon makine ve objektiflerini kullanıyorsunuz?

Nikon ile dijitale geçiş aşamasında tanıştım, öncesinde analog orta format ile çalışıyordum. İlk Nikon fotoğraf makinem D200 modeliydi. Daha sonra D300 ve D700’üm oldu. Şu anda ise D800 gövdem var, çoğu prime lenslerden oluşan bir optik yelpaze kullanıyorum. Hatta bazıları manuel Nikon lensler. Peyzaj fotoğrafında zoom yeteneği ve hız ikinci planda kalıyor. Görsel kaliteyle birlikte hafiflik ve küçük boyut benim için öncelikli parametreler.

Eklemek istedikleriniz…

Fotoğraf dünyası son yıllarda büyük dönüşümlere sahne oluyor. Bunlardan en önemlisi ise paylaşım alanında yaşanıyor. Bu değişim ve dönüşüm rüzgarına her fotoğrafçının yelken açması gerektiğini; bunun hem kendisi, hem de tüm dünya için pozitif katkı sağlayacağını düşünüyorum. Ancak günümüzde fotoğrafta rekabet, hiç görülmemiş boyutlara taşındı. Bunun sonucunda paylaşım platformlarında boy gösteren fırsatçı ve zararlı oluşumlar, yapılanmalar karşısında dik duruş sergilemek gerekli.

Verdiğiniz bilgiler için çok teşekkür ederiz.

Sualtı dünyası ile nasıl tanıştınız? Biraz anlatır mısınız? Kendinizi bu konuda nasıl geliştirdiniz?

Sualtı dünyası ile 2005 yılında bir arkadaşımın “Bir dalış eğitmeni arkadaşım var, eğitim alalım mı?” demesiyle başladı. Çocukluğum ve gençliğim Kaptan Cousteau ve Haluk Cecan belgesellerini izleyerek geçti. Yazları da sürekli denizle iç içeydim. O zamanlardan beri dalış yapmayı istiyordum, fakat bir şekilde hep arka plana atmıştım. Arkadaşımın önerisiyle arka plandan bir anda öne çıktı. Hemen dalış okullarını araştırıp, eğitim alabileceğim bir dalış okulu aradım, buldum ve eğitim aldım. Tüplü dalış (Scuba), dalış sayısı arttıkça geliştirilir. Ayrıca çeşitli seviyeleri vardır. En temel dalış eğitimi olan 1 yıldız seviyesinden başlayıp, dalış eğitmenliğine kadar ilerleyebilirsiniz. Bunların hepsinin ayrı ayrı eğitimleri vardır. Ben şu anda 2 yıldız dalıcı ve sualtı fotoğrafçılığı uzmanlık belgelerine sahibim ve bu 2 yıldız sertifika seviyesi sualtında fotoğraf çekmek için yeterli bir seviyedir. Dalış eğitmenliğine girmek istemiyorum. Çünkü dalış eğitmeni olmak demek fotoğraf çekmeyi de unutmak demektir.

Fotoğrafla ilgilenmeniz aynı zamana mı denk geliyor? Başlarda ileride bu iki uğraşı bir araya getirebileceğinizi düşünüyor muydunuz?

Sualtı fotoğrafçılığının ilk kuralı; iyi bir fotoğrafçı olmadan önce iyi bir dalıcı olmaktır. Çünkü suyun altında fotoğraf çekmek kolay bir iş değildir. İki aktiviteyi bir arada yapıyorsunuz. Fotoğraf çekerken üzerinizde taşıdığınız dalış ekipmanına, yüzerliğinize (dalış yaparken suda asılı vaziyette durabilmek) çok iyi hakim olmanız gerekir. Su şartlarıyla (akıntı, derinlik vb) başa çıkabilmeniz, dalış limitlerini bilmeniz ve bu limitleri aşmamanız gereklidir. Aksi halde sualtı yaşamına ve kendinize zarar verebilirsiniz. Şimdi tekrar başa dönelim. Eğitim almaya karar verdiğim dalış okuluna görüşmek için gittiğimde duvarda asılı olan sualtı fotoğraflarını gördüm. Dalış okulu sahibi Tunç Yavuzdoğan’la yaptığım görüşmede kendisinin aynı zamanda bir sualtı fotoğrafçısı olduğunu ve yakın bir zamanda sualtı fotoğrafçılığı eğitimi vereceklerini öğrendim. Sualtı fotoğrafçılığı fikri kafamda işte tam o anda belirdi. O zamana kadar fotoğrafçılıkla bir ilgim yoktu ve hiç eğitim almamıştım. Sadece içimde bir istek vardı. Aslında doğru olmayanı yaptım ve sualtı fotoğrafçılığı eğitimini dalış eğitiminden önce aldım. Fotoğraf bir anda dalışın önüne geçti. Dalış ve fotoğrafçılık paralel ilerledi. Aldığım ilk sualtı fotoğrafçılığı eğitimiyle yetinmedim. Daha sonrasında farklı gözlerden, farklı bakış açılarını yakalayabilmek ve tecrübelerinden faydalanabilmek için Recep Dönmez (kendisini saygıyla anıyorum), Osman Ürper ve Rico Besserdich’ten fotoğrafçılık ve sualtı fotoğrafçılığı eğitimleri aldım. En baştan beri dalış amacım fotoğraf çekmek oldu ve şu ana kadar dalış eğitimlerim dahil bir kez bile makinem olmadan dalmadım. Makinesiz daldığım gün, biliyorum ki belki de hayatımda bir kez karşılaşacağım bir konu denk gelecek ve ben fotoğraflayamayacağım. Hayat boyu üzüntüsünü yaşamaktansa makinem yoksa asla dalış yapmam.

Sualtında fotoğraf çekerken sizi en çok zorlayan konu ne oluyor?

Tüplü dalış sporu kurallar gereği en az iki kişiyle yapılır. Sualtında buddy (dalış eşi) sistemi vardır. Dalış esnasında bir sorun yaşanması durumunda dalış eşleri birbirlerine yardımcı olurlar. Bu yüzden beraber dalış yapacağınız kişiyi ne kadar çok tanırsanız o kadar güvenli ve keyifli dalışlar yaparsınız. Ülkemizde Türkiye Sualtı Sporları Federasyonu (TSSF) tarafından ve bazı özel sualtı fotoğraf yarışmaları düzenlenmektedir. Bu yarışmalar, shootout dediğimiz yarışma esnasında dalış yaparak fotoğraf çekip, yarışmada çekilen fotoğrafın hiçbir müdahale yapılmadan jüri oylamasına verilmesi şeklinde olur. Yarışma kategorileri Makro, Konulu Makro, Balık, Modelli Geniş Açı ve Modelsiz Geniş Açı şeklinde olur. Yarışmalar sonucu en çok puan alan iki yarışmacı sualtı fotoğraf milli takımımızı oluşturur. Avrupa ve dünya şampiyonalarında ülkemizi temsil ederler. Yarışmada da buddy sistemiyle dalış yapılır. Yarışmalarda seçilecek dalış eşi çok önemlidir. Dalış eşi olacak kişinin en başta fotoğraftan anlaması ve çok iyi bir dalıcı olması gerekiyor. En çok zorlandığım konu ise yarışmalarda dalış eşi bulmak. Sürekli bir dalış eşim yok ve yarışmalarda farklı farklı dalış eşleriyle dalıyorum. Bu durum büyük bir dezavantaj yaratıyor. Modelli geniş açı çekimlerde dalış eşini model olarak kullanırız. Eğer dalış eşiniz fotoğraftan anlarsa ve nasıl bir kompozisyon istediğinizi bilirse ve bunu kolaylıkla uygularsa hiçbir sorun yaşamadan keyifli bir şekilde yarışırsınız. Ama ben her seferinde sıfırdan eğitim veriyorum, anlatıyorum. Bu da benim için fazlasıyla yorucu oluyor.

Sualtı fotoğrafları çekerken hangi ekipmanları kullanıyorsunuz?

Sualtında fotoğraf çekerken DSLR makineler kullanıyorum. Şu an kullandığım kameram Nikon D7200. Sualtında kullanacağınız lensler karadakilere göre sınırlıdır. Ya makro çekersiniz ya da geniş açı. Sualtında arada büyük bir su kütlesi olduğu için zoom lens kullanamıyoruz. Makro çekimler için Nikon 60mm f/2.8 Nano Macro lens kullanıyorum. Geniş açı çekimlerde ise Nikon 10,5mm f/2,8G ED lens kullanıyorum. Çarpanlı makine kullanmayı tercih ediyorum. Özellikle makro çekimlerde faydası oluyor. Tüm bu ekipmanı suyun altına indirmek için ise uzun yıllardır Sea&Sea markasını tercih ediyorum. Kameram için Sea&Sea MDX-D7100 model sualtı kabini (housing), flaş olarak 2 adet Sea&Sea YS-D1 model sualtı flaşı kullanıyorum. Geniş açı veya makro fotoğraf çekmek için nasıl uygun lensi takıyorsak, bunun için de uygun port’u (lensi sudan korumak için kabine takılan parça) kullanmak gerekiyor. Geniş açı için Sea&Sea Compact Dome Port, makro içinse Sea&Sea Makro Port kullanıyorum.

Sualtı fotoğrafçılığına ilgi duyan gençlere neler tavsiye edersiniz?

İlk tavsiyem, önce iyi bir dalıcı olmalarıdır. Ondan sonra mutlaka ama mutlaka sualtı fotoğrafçılığı eğitimi almalarını öneriyorum. Eğitim almadan bu işe kesinlikle başlamamaları gerekiyor. Suyun altına maliyeti büyük olan fotoğraf ekipmanı indiriyoruz. Bilinçsizce yapılacak en ufak hata fotoğraf ekipmanının sular altında kalmasına ve çöp olmasına sebep olabiliyor. Ayrıca yurtdışındaki sualtı fotoğrafçılığını takip etmeleri kendilerini geliştirmek açısından faydalı olacaktır. Son olarak kurallar dışına çıkmadan güvenli dalışlar yapmalarını özellikle belirtmek istiyorum. Zira hiçbir fotoğraf hayatımızdan daha değerli değildir.

Dalmayı en çok sevdiğiniz 5 yer sorsak…

Bu sorunuza Türkiye’den cevaplar vereceğim. Benim için Türkiye’de en canlı deniz Marmara Denizi’dir. Su soğuktur ama canlı çeşitliliği o kadar kirletilmesine rağmen fotoğrafçı için keyif vericidir. Bunun haricinde tatlı su dalışları yapmayı seviyorum. Özellikle Eskişehir’de Sakarya Nehri’nin doğum noktası olan Sakaryabaşı tam bir doğa harikası. Ayrıca yaz tatillerimi Bodrum’da geçiriyorum ve bu yüzden Bodrum’da sık dalıyorum. İzmir Karaburun ve Seferihisar, Antalya Kaş dalış yapmaktan keyif aldığım yerlerin başında geliyorlar. Dalış için ülkemiz sularını tercih ediyorum ve karasularımızda henüz dalmadığım birçok yer var.

Nikon ile ilk tanışmanızı hatırlıyor musunuz? İlk Nikon fotoğraf makineniz hangisiydi? Şu anda hangi modelleri tercih ediyorsunuz?

Nikon’la tanışmam sualtı fotoğrafçılığına başlamamla oldu. Dijital sistemin başlangıç zamanında ilk filmli makinemi almıştım. Nikon’un efsane modeli olan Nikonos V ilk Nikon makinemdi. Amfibik, yani hem karada kullanılabilen hem de herhangi bir sualtı kabinine ihtiyaç duymadan direkt olarak sualtına indirilebilen bir makineydi. Bu makinem halen evimde durur. Daha sonrasında Nikon Coolpix serisinden kompakt bir makine aldım. Bu makine bir süre sonra yetmemeye başlayınca ilk DSLR makinem olan Nikon D80'e geçtim. 

Günümüzde dijital teknolojinin gelişimiyle birçok fotoğraf makinesi türü sualtına indirilebiliyor. Son zamanlarda aynasız modeller de büyük ilgi görüyor. Görüntü kalitelerinin iyi olması yanında boyut olarak küçük olmaları da büyük avantaj… Özellikle seyahatlerde taşımak çok kolay oluyor. Bir dalış seyahatine giderken dalış ekipmanları, fotoğraf ekipmanları, kişisel eşyalarınız derken çok fazla eşya ile seyahat etmek zorunda kalıyorsunuz. Fakat ben aynasız sistemlere göre ne kadar büyük de olsa DSLR sistem kullanmaya devam ediyorum. Sanıyorum alışkanlık meselesi…

Aileden gelen görsel sanatlar ve resim tarafı güçlü olan Muhsin Akgün lise yıllarında gazetecilik veya iletişim üzerine bir eğitim almak ister. Ancak o yıllardaki sınav sistemiyle istediği bölüme giremez. Daha sonra Yıldız Teknik Üniversitesi Fotoğraf Bölümü’ne girmeye karar verir ve sınavlara hazırlanır.

Fotoğraf Bölümü’nü kazandıktan sonraki düşüncelerini şöyle anlatıyor Muhsin Akgün: “Fotoğraf bölümünde okumaya başlarken pek bir fikrim yoktu açıkçası. Okulun sonunda buradan çıkınca ne olurum diye fazla düşünmedim. Okula girdikten sonra gayet disiplinli bir şekilde çalıştım. Bana verilen tüm ödevleri zamanında yaptım. Ancak ilk 6 ay sonunda benim de bir fikrim ve görüşüm var demeye başlamıştım. Sonrasında fotoğrafçılığa daha sıkı ve kalpten sarılmaya başladım.”

THE ROLLING STONES / 14 ON FIRE TOUR / CIRCO MASSIMO ROMA / D ALESSANDRO E GALLI / AEG LIVE / ROCK IN ROMA

ROGER WATER / THE WALL LIVE 2013 / ITU STADYUM MASLAK / BKM GNL

Yıllarca pek çok ünlü sanatçı ile çalışan, çoğu ile arkadaş olan Akgün neredeyse bütün görsel sanat dallarını yıllarca fotoğraflar. Kendisi için çok önemli olan bu süreci ise şöyle açıklıyor: “Bütün görsel sanatlar, tiyatro, müzik, sinema gibi pek çok alanda fotoğraf çekmeye başladım. Setlere gidiyordum, yönetmenlerle tanışmaya başladım, festivallere girip çıkmaya ve pek çok ünlü ile çekimler yapmaya başladım. Bir süre sonra zaten bu işleri yaparken kendimi de geliştirdim. O sıralarda birlikte büyüdüğüm oyuncular oldu. Ticari ve profesyonel işlerde düşündüğüm şey, o işin en iyi fotoğrafını çekmek oldu her zaman. Dünyaca ünlü yıldızlar, oyuncular ve şarkıcılarla da çalıştım. Tabi zaman zaman biraz endişe ve heyecan duyduğum zamanlar oldu. Ancak sahne önünde ya da çekim aşamasında soğukkanlı halimi asla bırakmam. Sahnede ve kameramın önünde çok hayranı olduğum birisi bile olsa yaptığım işe odaklanırım.”

ORHAN PAMUK

LEONARD COHEN / IKSV-BKM ACIKHAVA SAHNESI HARBIYE

Fotoğrafçılığa başladığı ilk yıllardan bugüne kadar her zaman Nikon marka fotoğraf makineleri ile çalışan Muhsin Akgün’ün ilk SLR makinesi Nikon F301 olur. Daha sonra kullandığı makineleri ve bir makineden ne istediğini ise şöyle ifade ediyor: “İlk ciddi makinem Nikon F301 oldu. Daha sonra F90x almıştım ve o makineyi aldığımda sarıldığımı hatırlıyorum. Çok da iyi şeyler çekmiştim o makine ile… Ondan sonra zaten dijital makinelerle devam ettim. D1x, D2x, D3x ve şimdi de Nikon D810’u kullanıyorum. Çünkü şu anda önceliğim hız değil, daha kaliteli görüntüler elde etmek. Şu anda yaptığım işlerle yüksek çözünürlüklü ve kaliteli görüntüler elde etmek benim için çok önemli. Bugüne kadar hep Nikon fotoğraf makineleri kullandım. Bazen de projenin cinsine göre orta format makineler kullanıyorum.”

ANNA MOUGLALIS / 33 UNCU ISTANBUL FILM FESTIVALI / CIHANGIR / IKSV

Şu anda doğru düzgün, sadece fotoğrafa adanmış bir sanat galerisi ne yazık ki yok. Olanların da bu işi çok iyi yaptıklarını düşünmüyorum açıkçası… Şimdi bir proje hazırlıyorum ve sadece Instagram’da yapacağım bir sergi olacak. Bunu sadece protesto amaçlı yapıyorum. Şu anda bir sergi açmak istesem, pek de hoş olmayan küçük yerlerde açabilirim.

Bir de 10 yıl boyunca aynı insanlarla çalışacağım çok özel bir proje hazırlıyorum. Bu da 2023 gibi sonuçlanacak.

Fotoğraf projelerinden…

* Pina Bausch’un “Nefes” projesinde çektiği fotoğraf, gösterinin uluslararası tanıtımında kullanıldı.

* “Moda’nın Yüzü” başlıklı fotoğraf sergisi Ekim 2009’da İstanbul'da ve Mart 2010’da da Paris’te sergilendi.

* 1999-2010 yılları arasında İstanbul’da gerçekleşen yabancı sanatçıların konserlerinin fotoğraflarından oluşan “Söz ve Müzik: İstanbul” isimli fotoğraf kitabı Ekim 2010 tarihinde yayınlandı. 2010-2020’yi kapsayan ikinci bölümün hazırlıkları ise devam ediyor. İkinci kitap da 2021’de çıkacak.

* 30. Uluslararası İstanbul Film Festivali kapsamında  “30: İstanbul Film Festivali’nin 30 Yılından 20 Yönetmen” başlıklı sergisi Atlas Pasajında 19 Mart-17 Nisan 2011 tarihleri arasında sergilendi. Ayrıca aynı isimli kitap Nisan 2011 tarihinde yayınlandı.

* 2000’li yıllarda yurtdışında en çok çevirisi yapılan 15 Türk edebiyatçının portrelerinden oluşan “15” isimli sergisi, Ağustos 2012 tarihinde Avusturya’daki Alpach Avrupa Forumu’nda sergilendi.

* 15 yıldır fotoğrafladığı konserlerden seçtiği 15 fotoğraflık küçük bir seçki, Kanyon AVM' de 3-5 Nisan 2015 tarihleri arasında ''Sahne Önünde 15. Yıl'' adı altında sergilendi.

“16 yaşındayken karar verdim, ben fotoğrafçı olacağım ve bu işten para kazanacağım” diyen Muammer Yanmaz, o yıllarda arkadaşlarının fotoğraflarını çekip para kazanmaya başlamış bile. Bir anlamda profesyonel olmanın ne olduğunu anlamış. Yine aynı yıllarda fotoğraftan başka hiçbir işten para kazanmayacağım diye kendi kendine bir söz vermiş, o sözü de şimdiye kadar başarıyla tutmuş.

Lise yıllarında okuduğu okulda bir karanlık oda olduğunu anlatan Yanmaz, o yıllarda bu işe gönül verdiğini ve hiçbir zaman bırakmadığını ifade ediyor. Muammer Yanmaz’ın üniversitede de ilk hedefi fotoğraf okumak olmuş. Ancak o dönemdeki sınavlar resim ağırlıklı olduğu için girememiş. Daha sonra İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde okumuş. Bir süre reklam fotoğrafçılığı yapmış, basında çalışmış. Kendisini fotoğraf alanında geliştirmeye ilk başlarda az sayıdaki kitapları okuyarak ve fotoğraf sergilerini dolaşarak başlamış. Fotoğraf gösterilerini ve söyleşileri takip etmiş. 1987 ve sonraki yıllarda İFSAK’a gidip gelmiş.

“Kapıyı açtım, karşımda Woody Allen…”

Muammer Yanmaz’ın fotoğraf hayatında İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı’nın ayrı bir yeri var. Reklam fotoğrafçılığı yaptığı dönemlerde bir ajansta tesadüfen Bülent Erkmen’le tanışmış. Onlarda İKSV’ye yapacakları bir proje için fotoğrafçı arıyorlarmış. Muammer Yanmaz’da tanışıklıktan sonra kendilerine bir portfolyo sunmuş. Sonrasını ise şöyle anlatıyor: “Bizim portfolyoyu beğendiler ve beraber çalışmaya başladık böylece. 1992 yılından beri halen çalışıyoruz.”

İKSV için çok önemli sanatçıların da fotoğraflarını çeken Yanmaz bu isimlerden bazılarını şöyle sıralıyor. Woody Allen, Joan Baez, Harvey Keitel, Kevin Spacey, Michelangelo Antonioni, Ian Holm, U2, Sophia Loren… Woody Allen’ın fotoğraflarını çekmesini hiç unutmuyor. “Kulise girdim, bir kapıyı açtım ve karşımda Woody Allen duruyordu.”

40’lı Projeler Başlıyor

İlk kişisel projelerinden birisi “40 Yönetmen” olan Yanmaz, 40 sayısı ile ilgili hikayeyi şöyle özetliyor: “O sıralar proje için yönetmenleri çekiyordum ve şans eseri çektiğim kişilerin sayısı 40’ta kaldı. Sonra baktım 40 sayısı hoşuma gitti ve sonraki yaptığım çalışmaları da bu sayıyla bağlantılı olarak gerçekleştirdim. Şimdiye kadar pek çok 40’lı proje oldu. 3 tane 40 İstasyon, 40 Yönetmen, 40 Ayna, 40 Kadın Oyuncu, 40 Hayat…”

Fotoğraf eğitimi alanında da uzun süredir projeler yapan fotoğrafçı için 40 Haramiler platformunun özel bir yeri var. Ali Baba ve 40 Haramiler’in nasıl doğduğunu şöyle anlatıyor: “2004 yılında 8 haftalık bir atölye programı çıkardım. Sonra bu program üzerinden kurslar başladı. Ancak ben o programı da atölyeyi de bir proje olarak gördüm. İlk derslerden itibaren herkesi büyük bir gruba dahil ettim. 40’lı bir isim ararken de 40 Haramiler aklımıza geldi. Güzel bir grup ismiydi ve burada bana da rol vardı. Ben de böylece Ali Baba oldum.”

40 Haramilerle de “Yüz Kumbarası” adında büyük bir proje ortaya çıkaran fotoğrafçı, o projeyi de şöyle anlatıyor: “40 tane Harami her biri 40 kişiyi çekti. 1600 kişilik büyük bir fotoğraf projesi oluştu böylece ve Fransız Kültür’de geçen sene sergilendi.”

Aynı zamanda bir turizm şirketi ile fotoğraf turları da düzenleyen Muammer Yanmaz, 40 Renk projesinin oluşumunu şöyle anlatıyor: “Bizim Haramilerden Teoman Cimit, aynı zamanda profesyonel tur rehberi. Onunla birlikte çalışıp projeyi oluşturduk ve tanınmış bir turizm firması çatısın altında 40 Renk adıyla fotoğraf turlarına başladık. Şimdiye kadar 19 ülke oldu, bu sene 20 olacak ve projenin yarısı için bir sergi kitap hazırlanacak.”

“Benim için portre, yakın yüz demek!”

“Gençlik yıllarımda gözlem yapmaya ve yüzlerdeki ifadelere, mimiklere dikkat etmeye başladım. Benim için portre esasında yakın yüz anlamına da geliyor. Yakın yüzdeki oluşan hikaye olarak bakıyorum olaya. Fotoğraflarımda da hep o enerjiye dikkat etmişimdir. O yaşadığım anki duyguları da bir şekilde fotoğraflarda vermeye çalışıyorum.” diyen fotoğrafçı, yeni başlayan ve fotoğrafçı olmak isteyenlere ise şu bilgileri veriyor: “Dijital fotoğraf başlangıçta fotoğrafı kolaylaştırıyor gibi görünse de esasında bu pek de öyle olmuyor. Başlangıç aşamasında herkes eşit gibi görünüyor, ancak herkes gerçek birer fotoğrafçı olamıyor tabi. Fotoğrafçı olmak farklı bir şey fotoğraf çekmekten… Bence iyi bir fotoğrafçı olmak isteyen öncelikle kendisini çözümlemeli. Ne yapmak istiyor, bunu iyice görmeli ve ondan sonra belli konularda uzmanlaşmalı. Hayat kısa ve bir konuda ön plana çıkmak isteniyorsa o konunun altını mutlaka çizmek gerekiyor.”

“İyi fotoğrafçının mutlaka bir tarzı olmalı”

“Yeni başlayan bir fotoğraf severin mutlaka tekniği çözmesi gerekiyor. Makinesine hakim olması lazım. Esasında diyafram-enstantane denilen konu birkaç haftada çözülebilir. Fakat her fotoğrafçının söylediği gibi çok fotoğraf bakmak gerekiyor. Kendi konusuna yakın fotoğrafları incelemesi gerekiyor. Nefes alıp verir gibi fotoğrafın içerisine girmesi lazım. Tabi ki makineyi elinden düşürmemesi de önemli… Çok fotoğraf çekmek önemli… Sonrasında da çektiklerini paylaşması ve yorumları dinlemesi gerekiyor. Ama dediğim gibi en azından birkaç tane belli tarzı olup, onların peşinden giderse insanların bir şekilde sıyrılması daha kolay olabilir. Böylece bir tarz oluşur ve tarz oluştukça kendine olan güveni artar.”

Nikon Macerası…

“1987 yılında ilk kullandığım Nikon, tamamen otomatik, üzerinde flaşı olan basit bir modeldi. Ancak o makine ile en sevdiğim fotoğraflardan birini de çekmiştim. Nikon maceram böylece başlamış oldu. Sonra pek çok modelini daha kullandım geçen zaman içerisinde… Şu anda da Nikon D4S ve D810 ile çalışıyorum. Seyahatlerde iki makine kullanıyorum. Çoğunlukla birine 14-24mm, diğerine 70-200mm takıyorum. D4S’e daha çok 70-200mm’yi takıyorum. Geniş açıyı daha çok D810’la birlikte kullanıyorum. Böylece seyahatlerde de çok uyumlu oluyor açıkçası… Fotoğraf makinesi gerçekten benim elim ayağım. Bir şekilde bütünleşiyorum makinelerimle… Yapmak istenilen fotoğraf tarzına mutlaka uyumlu bir makine ile çalışılması gerektiğini düşünüyorum. Tabi sadece gövde ile bitmiyor iş, objektifler de çok önemli. Bir geziye çıkmadan önce gideceğim yer ve götüreceğim ekipmanı hep sorguluyorum. Şu anda biraz daha rahat karar verebiliyorum bu konuda. Belli bir tarzın oturduğunu düşünüyorum.”

1937 yılında İzmir’de doğan Ergun Çağatay, 1958 yılında İstanbul Robert Koleji'nden mezun olduktan sonra, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ne girer. Daha sonra gazetecilik mesleği ağır basar ve üçüncü sınıfta okulu yarıda bırakıp tam zamanlı gazetecilik yapmaya başlar. O yıllarda haber için yanında gelen fotoğrafçıların fotoğraflarını beğenmemeye ve “ben olsam şöyle çekerdim” demeye, kısaca artık sadece fotoğraf düşünmeye başlıyor Ergun Çağatay.

“Kafamda sürekli yeni röportajlar ve çekim konuları belirlemeye çalışıyordum. Benim için fotoğraf her zaman sokaktaydı, dışarıdaydı.” diyen Ergun Çağatay’ın ilk fotoğraf makinesi Nikon olur. 1968 yılında eşinin ona hediye ettiği bu makine tüm dünyasını değiştirir. O tarihten sonra hayatında sadece fotoğraf vardır ve foto muhabirliği profesyonel işi olur.

Ajans macerası başlıyor

1974 yılında Paris'te GAMMA fotoğraf ajansına girerek foto muhabirliğine adım atar. Ajans tecrübesi ona çok şey öğretmesine karşın aklında hep daha farklı ve uzun süreli projelere imza atma isteği vardır. “Ajanslarla çalışmak bir fabrika gibidir bana göre… Çok iyi ya da orta halli bir foto röportaj çoğu zaman aynı seviyede görülür. Çünkü çoğu ajansın derdi, günde şu kadar konuyu abonelerine gönderebilmektir. Çok iyi bir röportaj için de fazla uğraşmadıklarını düşünüyorum. İyi röportajlar ve fotoğraflar için uğraşan Magnum var mesela. Ama o da servis yapmaz. Onlar da başka türlü satış yapar.” diyen Çağatay’ın ajanslar için çektiği çok önemli konular dünyaca ünlü gazete ve dergilerde yayınlanır. Hayatının o döneminde foto muhabiri olarak dünyanın değişik yerlerinde fotoğraflar çeker, savaşlara gider. 1980 yılında kısa bir süre için gittiği New York'ta Time / Life grubunda çalışır. 1982 yılında LIFE dergisi için yaptığı karaciğer nakli ile ilgili kapak konusu olan röportajı, LIFE dergisinin tarihindeki önemli röportajlardan biri olarak kabul edilir.

“Bir daha fotoğraf makinesi tutamayacağımı düşündüm”

1983’de Paris / Orly Havaalanı’nda Ermeni terör örgütü ASALA'nın bombalı saldırısında ağır yaralanan Çağatay uzun süre yanık tedavisi görür. O saldırı 9 kişinin ölümüne ve 50’ye yakın insanın yaralanmasına sebep olmuştur. Ergun Çağatay o saldırıdan sonra yaklaşık 5 sene yanık tedavisi görür. “En çok ellerim etkilenmişti o saldırıda… Ellerimi tekrar kullanamayacağımı sandım. Ellerimi tekrar kullanabilmem ise yaklaşık bir sene sürdü. Fotoğraf kariyerim bitti diye düşünmeye başlamıştım. Tam anlamıyla makineyi tutup, fotoğraf çekebilmem ise iki seneyi aldı. O yıllar benim en verimli dönemlerimdi. Daha çok üretebileceğim senelerdi, boşa gitti tabi…” diye anlatan Çağatay, o uzun tedavi sürecinde de bazı projeler düşünmeye ve geliştirmeye devam eder.

“Fotoğraf çekerken yaşadığım talihsiz hikayelerim çoktur. Kaçmış büyük balıklar hep aklımdadır esasında, ama artık geçmiş zaman… Saldırıdan önce Afrika’daki büyük açlığı fotoğraflamak için o bölgeye gidecektim. Bu olaydan sonra tabi gerçekleştiremedim. Çünkü ellerimin düzelmesi uzun zaman aldı ve güneşe bile çıkmam yasaktı.” diyerek korkunç saldırının kendisi üzerinde derin izler bıraktığını anlatan Çağatay’ın, beş yılın sonunda Topkapı Sarayı Kütüphanesi ve buradaki el yazması nadir kitaplar üzerine yaptığı çalışmalar Japonya'dan Brezilya'ya kadar dünyanın çeşitli yayın organlarında basılır.

Avrupa’da İkinci Kuşak ve Türkçe Konuşanlar

Yeniden çalışmaya başladıktan bir süre sonra Avrupa'daki ikinci kuşak üzerine bir proje yapmaya karar verir. Avrupa'ya giden Türk, Cezayirli, Pakistanlı ailelerin Avrupa'da büyüyen ikinci kuşak çocukları üzerine çalışmalar yapar, fotoğraflar çeker. Farklı kültürler arasında bocalayan bu kuşak için yaptığı çalışmaları maddi sorunlar nedeniyle bir süre sonra sonlandırmak durumunda kalır. Uzun zamandır aklında olan bir diğer projesi Türkçe Konuşanlar için tekrar çalışmalara başlar. Ergun Çağatay bu proje için şunları söylüyor: “İlk etapta projeye başlanacak kadar maddi destek bulduk. Projenin ilk adımları esasında 1992 yılında atıldı. Uzun bir araştırma süreci oldu. Zaman zaman maddi açıdan tıkanmalar olduğu için çeşitli zorluklar da yaşadık. Yani projeyi aralıksız yapamadık. Para bulmak için arada başka fotoğraf işleri yaptık. Sonunda 2005 yılında çok geniş kapsamlı bu projeyi sonuçlandırabildik. Türkçe Konuşanlar projesi, kitap, sergi ve belgesel film çalışmaları hedeflenerek yapıldı. İçinde 400 adet fotoğraf ve 37 makale ile 2006 yılının Kasım ayında Turkic Speaking Peoples kitabı Almanyada Prestel Yayınevi tarafından Hollanda Kraliyet Vakfı Prince Claus Fund desteği ile yayınlandı. İngilizce olarak yayınlanan kitap Amerika ve Avrupa ile beraber Türkiye’de de satışa sunuldu ve kısa sürede tükendi. Kitabın ikinci basımı 2008 yılında hazırlanırken aynı anda Türkçe baskısı da raflara girdi.”

Paris’te 2009 Eylül ve 2010 Ocak-Şubat aylarında Türkçe Konuşanlar kitabı için çekilmiş fotoğraflardan oluşan iki adet sergi açan Çağatay’ın, Eylül 2009’da açılan sergisi Paris’ten sonra sırasıyla La Rochelle, Clermont-Ferrand, Bordeaux (le Conseil général de Gironde), Lyon kentlerini dolaşır.

Ergun Çağatay’ın Türkiye’de açtığı son sergilerden biri de “Merceğimdeki 50 yıl” adını taşıyor. Çağatay, 50 yıllık fotoğraf macerası sonunda ortaya çıkan fotoğraflardan seçtiklerine bu sergide yer veriyor.

Aral Gölü belgeseli…

1986 Çernobil nükleer santralindeki patlamadan sonra, dünyanın en büyük çevre felaketi olarak nitelenen, hatalı sulama sonucunda Aral Gölü'nün kuruyup çölleşmesini anlatan belgesel filmini Akademi Prodüksiyon şirketi ile ortak çalışma sonucunda hazırlar. Filmden kısaltılarak hazırlanan 30 dakikalık bir film, 37. Antalya Altın Portakal Film Festivalinde (2000) Kısa Belgesel Film dalında 98 yerli ve yabancı katılımcı arasından birincilik ödülünü kazanır. Ödülün maddi tutarı, bölgedeki yardım çalışmalarına aktarılır.

“Yanımda hep bir Nikon vardı!”

Ergun Çağatay’ın, tüm bu uzun fotoğraf serüveninde her zaman elinde bir Nikon marka fotoğraf makinesi olmuş. Dijital fotoğraf makinelerine geçişi ise henüz çok yeni, yaklaşık 2 yıl olmuş. “Yaptığımız işte makinenize güvenmeniz gerekir” diyen Çağatay, bugüne kadar en az 10 farklı Nikon modeli kullanmış. Şu anda da Nikon D810 modelini kullanan fotoğrafçı, analog dönemini hala özlemle anıyor. “Film kullandığımız dönemlerde kafamızı daha fazla kullanırdık. Daha iyi fotoğraf çekmek için hesabınızı iyi yapmanız gerekirdi. Ancak tabi şimdi ki sağlanan imkanları film kullandığımız o günlerde hayal bile edemezdik. Ben son yıllarda bale fotoğrafları da çektim. Bu fotoğrafların bir kısmını yaklaşık 2500-3200 ISO değerlerinde çektim, bu çok önemlidir. Çünkü film kullanırken bu tür bir imkanı dedim ya hayal bile edemezdik! Bir diğer önemli nokta da çektiğiniz fotoğrafta büyütme yapabilmeniz. Fotoğraftaki küçücük bir bölümü bile artık büyütebiliyoruz.”

Marka elçiliği programının arkasındaki kurucu fikri, “Fotoğraf endüstrisi ve bireyleri desteklemek ve yardımcı olmak için karşılıklı, yararlı bir kolektif yaratmak” olarak açıklayan Nikon Türkiye ekibi, ister bir fotoğraf meraklısı olun ister profesyonel bir fotoğrafçı, Nikon marka elçilerinin rehberliği ve deneyimlerinden yararlanmanın herkes için faydalı olacağını belirtiyor.

Nikon’un ana amaçlarından biri fotoğraf severleri, fotoğrafa ilgisi olanları daha ileri seviyeye götürerek teknik bilgilerini ilerletmek ve onlara ilham verici yollar sunmaktır. Nikon marka elçiliği programı, fotoğraf meraklılarına daha cesur adımlar atmaları için esin kaynağı olacaktır.

Nikon Türkiye marka elçileri dünya çapında projeler yapmış çok yetenekli ve işlerine tutku ile bağlı olan fotoğraf sanatçılarından oluşuyor. Bu seçilmiş sanatçılar yıllar boyunca Nikon ile gelişip, teknoloji ve trendlerdeki değişim ve gelişimlerin kendi işleri üzerindeki olumlu etkilerinin temsilcisi oldular. Dijital medya alemi büyümeye devam ederken, teknik bilgilerini ve deneyimlerini takipçileri ve fotoğraf meraklıları ile paylaşmak isteyen fotoğraf sanatçıları bu bağlamda sosyal medyada da etkin bir şekilde yerlerini alıyorlar.

Nikon Türkiye, marka elçileri ile birlikte çeşitli atölyeler düzenleyecek, yeni ürünlerini tanıtabilecek ve projeler yapacak. Marka elçisi olarak seçilen fotoğrafçılar ise şöyle:

* ALP BARANOK

* ALTAN BAL

* ERGUN ÇAĞATAY        

* MUAMMER YANMAZ

* MUHSİN AKGÜN

* MUSTAFA BİLGE SATKIN

* SEDA AÇIKOĞLU

* SÜLEYMAN ARAT

* TURGUT TARHAN

Nikon Türkiye olarak Nikon Marka Elçisi programımızı duyurmaktan gurur duyarız. Marka Elçiliği Programının arkasındaki kurucu fikir, fotoğraf endüstrisi ve bireyleri desteklemek ve yardımcı olmak için karşılıklı, yararlı bir kolektif yaratmaktır. Hali hazırda kabul edilen teknik bilgilerin yanı sıra marka elçileri eğitim ve ilham yoluyla fotoğrafçıları güçlendirmek için kendi deneyimlerini kullanır.  İster bir fotoğraf meraklısı olun ister profesyonel bir fotoğrafçı, Nikon Marka elçilerinin rehberliği ve deneyimlerinden yararlanmak çok faydalı olacaktır.

Nikon Türkiye marka elçileri dünya çapında projeler yapmış çok yetenekli ve işlerine tutku ile bağlı olan fotoğraf sanatçılarımız; Altan Bal ve Muammer Yanmaz. Bu seçilmiş sanatçılar yıllar boyunca Nikon ile gelişip, teknoloji ve trendlerdeki değişim ve gelişimlerin kendi işleri üzerindeki olumlu etkilerinin temsilcisi oldular. Dijital medya alemi büyümeye devam ederken, teknik bilgilerini ve deneyimlerini takipçileri ve fotoğraf meraklıları ile paylaşmak isteyen Altan Bal ve Muammer Yanmaz bu bağlamda sosyal medyada da etkin bir şekilde yerini alıyor.

Nikon Marka Elçilerimizden biraz bahsedecek olursak;

Altan Bal; 1977 İstanbul doğumlu. Birincilikle girdiği Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf Bölümü’nden derece ile mezun oldu. Bekar Odaları projesi İstanbul ve çeşitli illerde defalarca sergilendi. Bu çalışma Toplumbilim, Geniş Açı, İstanbul Dergisi’nde ve çeşitli dergilerde defalarca yayınlandı. Ali Akay’ın küratörlüğündeki Gelecek Demokrasi sergisine katıldı. BP ve İFSAK sponsorluğunda Kamyoncular çalışması 2008 yılında albüm olarak yayınlandı. Çeşitli illerde sergilendi. Kağıt Toplayıcıları 2004 yılında Fototrek Fotoğraf Merkezi tarafından cep albümü olarak yayınlandı. İstanbul Fotoğraf Bienali’ne ve Ulis Uluslararası Fotoğraf Festivaline katıldı. Fototrek’te düzenlenen ve kitabı da hazırlık aşamasında olan, “Gel Sen Ne Çektiğimi Bir de Bana Sor” adı altında fotoğrafçılarla söyleşiler yaptı. İstanbul Hatırası Fotoğraf Merkezi ve FotoRöportaj.org kurucu üyesi. Halen İTÜ resmi fotoğrafçısı…

Muammer Yanmaz; 1969'da İstanbul doğumlu. Saint Michel Lisesi'nin karanlık odasında başladığı fotoğrafçılığı bir yaşam biçimine dönüştürdü. Reklam fotoğrafçılığının yanısıra fotoğraf projeleri üretiyor ve fotoğraf dersleri veriyor.

Sergiler:

2015 / Yüz Kumbarası / Fransız Kültür Merkezi

2012 / Yaşanmış Yüzler / Saint Michel Lisesi Jeanne D'arc Salonu

2009 / 40 Hayat / Nişantaşı City’s

2009 / 40 İstasyon Londra / İstanbul Galeri Artane

2008 / 40 İstasyon Londra / Londra Space Gallery

2006 / 40 Ayna / Beyoğlu Karşı Sanat galerisi

2006 / 40 Kadın Oyuncular / Beyoğlu Sanat Galerisi

2005 / 40 İstasyon Paris / Stuttgart Fransız Kültür Merkezi

2005 / 40 İstasyon New York / The Marmara New York Gallery

2005 / 40 İstasyon New York / Beyoğlu Mavi Jeans Galerisi

2003 / Kadın Yönetmenler / Ankara Kızılırmak Sineması

2002 / 40 İstasyon / Paris İstanbul Fransız Kültür Merkezi

2001 / 40 Yönetmen Beyoğlu Sineması Fuayesi / İstanbul Film Festivali

Ayrıntılı bilgi ve takip için: www.nikon.com.tr ve https://www.facebook.com/turkiye.nikon