Sizin Fotoğraflarınız – 2

ViewSonic Türkiye sponsorluğunda hazırladığımız “Sizin Fotoğraflarınız” köşesi artık web sitemizde de yayında…

Sizler de “Sizin Fotoğraflarınız” köşesinde yorumlamamızı istediğiniz fotoğraflarınızı bize ulaştırabilirsiniz. info@fotografdergisi.com mail adresine değerlendirilmesini istediğiniz (en fazla 2 adet) fotoğrafınızı gönderebilirsiniz. Her bölümde belli adet fotoğrafı seçerek, genel fotoğraf kuralları çerçevesinde değerlendirip, daha iyi nasıl olabileceğini ve yorumlarımızı sizlerle paylaşacağız. Bazı fotoğraflar üzerinde düzeltilebilecek hataları ortadan kaldıracağız.

“Sizin Fotoğraflarınız” köşesinde her sayıda farklı bir konuğumuz olacak ve fotoğraflarınızı değerlendirecek. Bu sayımızda Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf Bölümü’nden Prof. Osman Ürper fotoğraflarınızı yorumladı. Kendisine teşekkürlerimizi sunuyoruz.

Sizin Fotoğraflarınız köşesinin birinci bölümünü burada bulabilirsiniz.

Adem Arslan

Fotoğraf çekme eylemi pek çok tercihten oluşur. Poz değerleri, ışık, kompozisyon, açı, zamanlama vb. tercihler fotoğrafın hem içeriğini, hem de biçimini önemli ölçüde belirler. Fotoğrafçının anlatmak ya da göstermek istediği durumlar, duygular ve görünümleri izleyiciye yansıtabilme adına yapacağı her bir tercih fotoğrafın etkisini belirleyecektir. Beş duyu organımızla üç boyutlu olarak algıladığımız çevremizi iki boyutlu bir fotoğraf görüntüsüne dönüştürebilmek de kimi zaman zor olmaktadır. Bu fotoğrafı çekerken fotoğrafçının elini deklanşöre götüren faktörleri hissedebilmek güç. Zira güçlü bir ilgi noktasının olmadığı fotoğrafta, ne anlatılmak istendiği pek anlaşılmıyor. Bunun yanı sıra fotoğrafçıyı kimi zaman motive eden ışık ve renk gibi faktörlerin de difüz bir ışık ortamı nedeniyle zayıf kaldığı görülmektedir. Başa dönecek olursak fotoğraf çekmek kadar konu yeterince güçlü ve çarpıcı değilse, ışık koşulları da yeterli değilse fotoğraf çekmekten vazgeçmek de önemli bir tercih olarak görülmelidir.   

Alican Bayhan

Sokak içlerinde fotoğraf çekmek özellikle ışık koşulları baz alındığında çoğunlukla zordur. Sokaklar ya yeterince ışık almaz ya da sokağın bir tarafı aydınlanırken diğer tarafı sert gölgede kalabilir. Difüz bir ışıkta çekimi tercih edilen bu fotoğrafta sokağın yeterince ışık almaması kadar, bu sokağa ilişkin bir yaşam öğesi ya da mimari karakteristiğini yansıtacak bir unsur dahil edilmemiş. Fotoğrafı biçimsel olarak güçlendiren en büyük etken sokağın zemininin sol ve sağında bulunan su yollarının ve duvardaki çizgilerin oluşturduğu perspektif ile oluşan derinlik etkisi. Fotoğrafçının da bu etkiyi güçlendirmek için sokağın ortasından bakmak yerine sağdaki duvara iyice yanaştığı hissediliyor. Ancak sokaktan geçen bir insan ya da kedi, köpek gibi evcil hayvanlar fotoğrafa yaşam ve hareket öğesi katabilirdi. Boş bir sokakta illaki fotoğraf çekmek isteniyorsa böyle bir unsuru fotoğrafa ekleyebilmek için bir süre beklemek denenebilir.  Yine sokağın ilerisinde belli belirsiz görünen turunçgilin yakınına gidilerek kompozisyona dahil edilmesi, hem bir yaşam hem de renk öğesi olarak fotoğrafa katkı sağlayabilirdi.

Alper Eral

Yağmurlu bir İstanbul gününde Kız Kulesi, deniz ve martıların oluşturduğu manzarayı izleyen model ve kaldırımdaki yansımasıyla derinlik etkisi ön plana çıkan bir kompozisyon oluşturulmuş. Dikey çerçevelemede ikilemeler dikkat çekiyor. Model ve kız kulesi, modelin kendi görüntüsüyle yansıması ve modelin önünde duran şemsiyeler. Kaldırımda bulunan su birikintisinde oluşan yansımadan Kız kulesine kadar derinlik etkisi fotoğrafta anlatımı güçlendirirken kırmızı mont modelin güçlü bir ilgi noktası olmasını sağlamış. Ancak montun renk doygunluğunun aşırı artırılmasının yanı sıra mavi renkli güneş şemsiyeleri de hem renk olarak hem de biçimsel olarak rol çalıp ilgiyi dağıtıyor. Belki bir kaç metre sağdan şemsiyeler dahil edilmeden benzer bir kompozisyon daha etkileyici hale gelebilir. Ancak modelin o bölgeye getirilmesi için ikna edilmesi gerektiği gibi, benzer bir su birikintisi bulunmama ihtimali de yansımadan vazgeçilmesini gerektirebilir. İstenmeyen bir şeyden kaçarken oluşan farklı durum başka bir fotoğrafa da dönüşebilir. 

Ergenekon Şener

Gündoğumunda Kapadokya semalarında açık ve rüzgarsız hava koşulları pek çok güzel fotoğraf karesi için fotoğrafçılara fırsatlar sağlamaktadır. Yüze yakın balonun gökyüzünde oluşturduğu görüntü, Kapadokya’nın eşsiz doğa oluşumlarını seyretmek kadar keyif vericidir. Fotoğraftaki ışık koşullarına baktığımızda açık bir gökyüzünün yanı sıra tepeciklerin arasında bulunan pusun oluşturduğu atmosfer fotoğrafçı açısından da büyük bir şans. Ancak çok sayıdaki balonun birbirinden bağımsız olarak hareket ettiği bu görsel şölende daha etkili fotoğraflar için doğru anları tercih etmek, balonların birbirlerini kesmemelerine dikkat etmek ve çerçeve içerisindeki dağılımlarına daha fazla dikkat etmek gerekirdi. Bu fotoğrafta sol altta görülen balon hariç diğer bütün balonlar birbiriyle çakıştırılmış. Her zaman için çok şart olmasa da öndeki büyük görünen balonun da kesilmemiş olması da tercih edilebilirdi. Her ne kadar arkadaki dağ silueti çerçevenin sol tarafında denge yaratsa da balonların sağ tarafa sıkıştırılmış olması da bir başka olumsuz etken olarak göze çarpıyor. Eminim ki fotoğrafçının bu geziden daha etkileyici ve teknik olumsuzlukların olmadığı fotoğrafları da vardır. Bazen doğru fotoğrafı çekmek kadar seçmek de önemlidir.

Gülseren Aslan

Fotoğraf çekme nedenlerimiz arasında gördüklerimizi, yaşadıklarımızı ve hissettiklerimizi başkalarıyla paylaşma isteği bulunmaktadır. Fotoğraf bunu başarabilir ama ne yazık ki her zaman değil. Seçici bir kompozisyon, farklı bir bakış açısı, doğru bir ışık kullanımı ve doğru bir zamanlama duygu ve düşünceleri aktarmada yardımcı olur. Parçalı bulutlu bir havada iskelede çekilmiş bu fotoğraf için ne yazık ki bulutların çekim yapılan alanın ve teknelerin ışığını kapattığı bir zamanda deklanşöre basılmış. Fotoğraf için doğru olarak kabul edeceğimiz ışık karşıdaki tepenin zirvesinde görünüyor. Bu tür hava koşullarında bazen bir kaç dakika bulutların dağılmasını beklemek daha canlı ışık sayesinde daha parlak renkler elde etmek mümkün olabilir. Fotoğrafta ayrıca her şeyin neredeyse eşit miktarda net olarak gözükmesi de karmaşa yaratıyor. Bu kadar genel bir görüntü yerine öndeki teknelerin baş kısımlarının arka arkaya ritmik bir biçimde dizildiği daraltılmış bir kompozisyon daha göze hoş gelen bir fotoğraf elde edilmesini sağlayabilirdi. Bu tip betimsel gezi fotoğraflarında izleyiciyi bulunulan şehir ya da ülke ile ilgili ipuçları verecek semboller kullanmak, fotoğraftaki gibi tabelalar ve isimlerin yer alması izleyiciye bilgi taşıyabilir. Böyle bir kaygı varsa tabelanın biraz daha okunur olacak şekilde kompozisyona dahil edilmesi daha iyi olacaktır.

Hakkı Arca

Gece fotoğraflarında gökyüzü çerçeveye dahil edilecekse, gökyüzünün parliament mavisi olduğu ve “mavi saat” olarak da ifade edilen zaman diliminde çekim yapılması önemsenir. Bunun en önemli nedeni gökyüzünün iyice kararmasıyla oluşan siyah boşlukların fotoğraftaki ışık etkisini aşırı kontrastlaştırmasıdır.  Kontrast bir ışıkta çekilmiş fotoğraflarda birçok detay ortadan kaybolabilir. Pozlamada sorunlar oluşabilir. Bu fotoğrafta da çerçevenin ortasında bulunan sudaki yansımalarda oluşan detay kayıpları ve aydınlatma kaynaklarındaki ışık patlamaları teknik sorunlar olarak göze çarpmaktadır. Gece fotoğraflarında ayrıca mecbur kalmadıkça ışık kaynakları çerçeve içine dahil edilmemeye çalışılır. Zorunlu olarak giriyorsa da 11-16 gibi diyafram değerleriyle yıldız filtre etkisi oluşturulmaya çalışılır. Bu teknik sorunlarına rağmen mimariyle ön planda bulunan insanların yarattığı denge ve derinlik etkisi kadar, çerçevenin sağ ön kısmında bulunan masadaki dingin ve sessiz duruma kontrast olarak arka masadaki kadının neşeli ifadesi fotoğrafa duygusal bir atmosfer katıyor.

Mehmet Yılmaz

Günbatımında gökyüzündeki sıcak renk ve tonlarının oluşturduğu büyülü atmosfer pek çok fotoğrafçının gözünü vizöre, elinin de deklanşöre dokunmasını sağlar. Özellikle de fotoğrafa yeni başlandıysa kaçırılmayacak anlardır. Bu zaman diliminde yapılan çekimlerde sıcak renklerin oluşturduğu atmosfer dışında bir başka etki de, ters ışığın nesneleri siluete dönüştürerek gizemli bir görünüm kazandırmasıdır. Fotoğrafta bu etkilerin güçlü bir biçimde elde edildiği görülmektedir. Ancak bu fotoğrafı güçlendiren en önemli faktör çerçevenin solundaki kaya üzerinde bulunan ve ilgi merkezini de oluşturan iki kişinin aksiyonudur. İki kişinin kaya üzerine tırmanırken yardımlaşmaları esnasında kol ve bacakların vücuttan ayrılmalarıyla oluşan form siluet etkiyi artırmaktadır. Siluet fotoğraflarında özellikle bu form ve biçim ilişkisine dikkat etmek gerekir. Düz formlar siluet açısından etkili sonuçlar vermezler. Örneğin çerçevenin sağında bulunan kaya kütlesinin siluet etkisinin yeterince güçlü olmadığını söylenebilir. Burada siluet etkiyi bir nebze de olsa güçlendiren kayanın ucundaki oyuğun oluşturduğu biçimsel formdur.

Okan Özgül

Unutmaya yüz tutulan yüksek asalı siyah beyaz filmlerin bol grenli etkisini çağrıştıran bir fotoğraf. Karaköy iskelesinden ayrılmakta olan vapur ve aynı zamanda gökyüzüne bıraktığı kara dumanın etkisi bu fotoğrafa güçlü bir atmosfer katıyor. Belki de dumanın etkisini artırmak için bir hayli artırılmış kontrastlık değeri nedeniyle diğer taraftan deniz yüzeyinde ve vapurda bulunan detaylardan vazgeçilmiş gibi gözüküyor. Ayrıca bakış noktası itibariyle de benzeri pek bulunmayan biçimsel formu nedeniyle İstanbul ile de bütünleşip sembolleşmiş vapurun bu özelliği de fotoğrafa yansımamış. Arkadan çekmek yerine iskelenin biraz daha ilerisine gidilerek vapurun tüm formunu ortaya çıkaracak bir biçimde yan yüzeyinden çekmek daha doğru bir tercih olacaktır.

Öner Akkaya

Giderek azalması nedeniyle hasret duyulan bir doğa olayına dönüşen kar, alışıldık görüntüleri dönüştürmesi kadar, birçok insana sevinç ve mutluluk duygusu da katmaktadır. Kardan adam yapma, kartopu oynama gibi eylemler çocuklukta kalsa bile hemen hatırlanır, kısa bir süre bile olsa çocukluğa geri dönüş yapılır. Tıpkı kalabalık bir cadde de kendilerini çevrelerinden soyutlayıp yüzlerinde çocuksu mutluluk ve coşkunun okunduğu bu genç çift gibi. Fotoğrafçı da bu duygu durumunu başarılı bir biçimde yansıtabilmiş. Teknik olarak da karın rengi maviye kaçmamış, hareket ve netlik doğru saptanmış, arka plan kısıtlı alan derinliği ile önden soyutlanmış. Göze çarpan küçük bir kusur olarak erkeğin gözüne denk gelen kar tanesi söylenebilir. Eğer seri çekim yapıldıysa bu etkinin olmadığı bir fotoğraf seçilmeli. Alternatif yoksa bile bu hata rahatlıkla göz ardı edilebilir.

Sedef Yağmur

Fotoğrafçıları fotoğraf çekmeye iten nedenler arasında kimi zaman konu ya da nesnelerin çarpıcı bir renk etkisinin bulunması, kimi zamansa sıra dışı ışık koşullarında bulunması da sayılabilir. Çam ağaçlarından oluşan bu orman ya da piknik alanında fotoğrafçısını harekete geçiren de benzer bir durum olduğunu akla getirmektedir. Ağaçların dalları arasından gelen güçlü ışık huzmeleri sıradan bir orman görüntüsünü büyüleyici bir atmosfere dönüştürebilir. Bu tip durumlarda daha da etkileyici bir sonuç elde etmek için az bir miktar eksi pozlama yapıldığında ya da kontrastlık derecesini görerek ayarlama olanağı sunan raw formatta kayıt yapıldığında yazılımlar aracılığıyla bu etkiyi daha da güçlendirmek mümkün. Örnek fotoğraf jpeg olarak geldiği için patlayan bölgeler pek düzeltilemese de PS’de shadow/higlights menüsünden kontrastlık derecesi ayarlanarak huzmelerin belirginliği biraz daha artırıldı.

* Fotoğraf Dergisi 138. sayısında (Nisan-Mayıs) yayınlanmıştır.